Khởi động

Thứ Hai ngày 4 tháng 11 năm 2024
Tiếng Việt

Đọc: Bài ca về mặt trời.
(theo Nguyễn Trọng Tạo)

Nguyễn Trọng Tạo sinh năm 1947, mất năm
2019. Quê ở huyện Diễn Châu, tỉnh Nghệ An.
Ông là nhà thơ, nhà báo, nhạc sĩ.

Khám phá

Bài ca về mặt trời
Không hiểu sao, tôi thức dậy rất sớm. Sương mù như tấm khăn voan mỏng màu s ữa
bay la đà trên những khóm cây quanh vườn, trùm lắp một khoảng sân. Tôi chợt nhận ra,
trên những ngọn cau cao, chim sẻ thi nhau cất tiếng hót. Tôi lắng tai nghe. Dàn đ ồng ca
chim sẻ khi bổng khi trầm, khi nhanh khi chậm, xôn xao vòm không gian. Chúng đang
hát về cái gì vậy? Tôi không thể biết được. Nhưng rõ ràng là chúng đã trông th ấy m ột
cái gì đó mà tôi không thể cùng trông thấy được.
Tôi ngước nhìn về phương đông, sau vòm cây xanh thẫm bỗng nhô lên nửa vành mũ
màu đỏ. Chiếc mũ đỏ to lớn nhô dần lên trên nền trời buổi sớm. Cuối cùng chiếc mũ đ ỏ
bay lên khỏi vòm cây. Đấy là vầng mặt trời. Vầng mặt trời giống một chiếc mâm đồng
đỏ bay từ từ chiếm lĩnh nền trời xa, rộng. Chim sẻ càng cất cao giọng, chiếc mâm đồng
đỏ càng nhích dần lên.
Vầng mặt trời đã lên từ bao giờ? Chắc là nó đã nhô lên khỏi mặt biển trước khi nhô
lên khỏi vòm cây. Trái tim tôi bỗng vang lên một bài ca hoà với bài ca c ủa những con
chim sẻ trên trời cao. Bài ca về mặt trờMâm
i.
đồng đỏ. Mâm đồng đỏ
Suốt đêm tắm biển
Làm nước biển sôi
Ngày trở về trời
Mâm đồng không nguội
Mâm đồng đỏ chói.
Mặt trời. Mặt trời...
(Theo Nguyễn Trọng Tạo)

Giọng kể nhẹ nhàng sâu lắng xen
Nêu cách đọc bài
lẫn bồi hồi, ngắt nghỉ đúng dấu câu.

Chia đoạn KHỞI

ĐỘNG

3 đoạn:
Đoạn 1: Từ đầu…trông thấy được.

Đoạn 2: Tôi ngước nhìn…nhích dần lên.
Đoạn 3: Còn lại.

1

2

3

Bài ca về mặt trời
Không hiểu sao, tôi thức dậy rất sớm. Sương mù như tấm khăn voan mỏng màu s ữa
bay la đà trên những khóm cây quanh vườn, trùm lắp một khoảng sân. Tôi chợt nhận ra,
trên những ngọn cau cao, chim sẻ thi nhau cất tiếng hót. Tôi lắng tai nghe. Dàn đ ồng ca
chim sẻ khi bổng khi trầm, khi nhanh khi chậm, xôn xao vòm không gian. Chúng đang
hát về cái gì vậy? Tôi không thể biết được. Nhưng rõ ràng là chúng đã trông th ấy m ột
cái gì đó mà tôi không thể cùng trông thấy được.
Tôi ngước nhìn về phương đông, sau vòm cây xanh thẫm bỗng nhô lên nửa vành mũ
màu đỏ. Chiếc mũ đỏ to lớn nhô dần lên trên nền trời buổi sớm. Cuối cùng chiếc mũ đ ỏ
bay lên khỏi vòm cây. Đấy là vầng mặt trời. Vầng mặt trời giống một chiếc mâm đồng
đỏ bay từ từ chiếm lĩnh nền trời xa, rộng. Chim sẻ càng cất cao giọng, chiếc mâm đồng
đỏ càng nhích dần lên.
Vầng mặt trời đã lên từ bao giờ? Chắc là nó đã nhô lên khỏi mặt biển trước khi nhô
lên khỏi vòm cây. Trái tim tôi bỗng vang lên một bài ca hoà với bài ca c ủa những con
chim sẻ trên trời cao. Bài ca về mặt trờMâm
i.
đồng đỏ. Mâm đồng đỏ
Suốt đêm tắm biển
Làm nước biển sôi
Ngày trở về trời
Mâm đồng không nguội
Mâm đồng đỏ chói.
Mặt trời. Mặt trời...
(Theo Nguyễn Trọng Tạo)

Bài ca về mặt trời
1

Không hiểu sao, tôi thức dậy rất sớm. Sương
mù như tấm khăn voan mỏng màu sữa bay la đà
trên những khóm cây quanh vườn, trùm lắp một
khoảng sân. Tôi chợt nhận ra, trên những ngọn cau
cao, chim sẻ thi nhau cất tiếng hót. Tôi lắng tai
nghe. Dàn đồng ca chim sẻ khi bổng khi trầm, khi
nhanh khi chậm, xôn xao vòm không gian. Chúng
đang hát về cái gì vậy? Tôi không thể biết được.
Nhưng rõ ràng là chúng đã trông thấy một cái gì đó
mà tôi không thể cùng trông thấy được.

Đàn chim sẻ làm gì khiến nhân
vật “tôi” chú ý?
Nhân vật “tôi” chú ý đến những chú chim sẻ
đang thi nhau cất tiếng hót trên những ngọn cau
cao, tiếng chim khi bổng khi trầm làm xôn xao
không gian.
Nhân vật “tôi” nghĩ rằng đàn chim sẻ hót như
vậy
vì đang
gì đó
mà nhân
vật
Nhân
vật trông
'tôi' thấy
nghĩđiêu
gì về
chuyện
đó?
“tôi” ở thấp không nhìn ra được.

2

Tôi ngước nhìn về phương đông, sau vòm
cây xanh thẫm bỗng nhô lên nửa vành mũ màu
đỏ. Chiếc mũ đỏ to lớn nhô dần lên trên nền
trời buổi sớm. Cuối cùng chiếc mũ đỏ bay lên
khỏi vòm cây. Đấy là vầng mặt trời. Vầng mặt
trời giống một chiếc mâm đồng đỏ bay từ từ
chiếm lĩnh nền trời xa, rộng. Chim sẻ càng cất
cao giọng, chiếc mâm đồng đỏ càng nhích dần
lên.

Cảnh mặt trời mọc được miêu tả
như thế nào?
Sau vòm cây xanh thẫm bỗng nhô lên nửa
vành mũ màu đỏ. Mặt trời mọc giống như
chiếc mũ đỏ lớn dần lên từ phía đông, bay
lên khỏi vòm cây. Vầng mặt trời giống như
chiếc mâm đồng đỏ chiếm lĩnh nền trời xa,
rộng.

Vì sao nhân vật “tôi” liên tưởng mặt
trời như chiếc mũ đỏ rồi lại như
chiếc mâm đồng đỏ?
Nhân vật “tôi” liên tưởng mặt trời như
chiếc mũ đỏ vì lúc đó mặt trời mới nhô lên
một nửa. Sau đó nhân vật “tôi” lại liên
tưởng mặt trời như chiếc mâm đồng đỏ vì
lúc đó mặt trời nhô lên hẳn, tròn trịa và to
như một chiếc mâm đồng.

Ý chính đoạn 1, 2:

Cảnh vật khi mặt trời mọc.

3

Vầng mặt trời đã lên từ bao giờ? Chắc là
nó đã nhô lên khỏi mặt biển trước khi nhô lên
khỏi vòm cây. Trái tim tôi bỗng vang lên một bài
ca hoà với bài ca của những con chim sẻ trên
trời cao. Bài ca về mặt trời.
Mâm đồng đỏ. Mâm đồng đỏ
Suốt đêm tắm biển
Làm nước biển sôi
Ngày trở về trời
Mâm đồng không nguội
Mâm đồng đỏ chói.
Mặt trời. Mặt trời...

Khi phát hiện ra vầng mặt trời như
chiếc mâm đồng đỏ, cảm xúc của
nhân vật “tôi” như thế nào?
Khi phát hiện ra vầng mặt trời như
chiếc mâm đồng đỏ, cảm xúc của nhân
vật “tôi” dâng trào, khiến cho trái tim
của nhân vật “tôi” vang lên tiếng hát.

Em suy nghĩ gì về bài hát của
nhân vật “tôi”?

Đó là một bài hát rất độc đáo,
giàu hình ảnh, chứa chan cảm
xúc.

Ý chính đoạn 3:
Cảm xúc của nhân vật
“tôi” trước cảnh mặt
trời mọc.

5. Khi đọc đoạn văn tả mặt trời mọc, có hai bạn nhỏ đã nêu
ý kiến như dưới đây. Em thích ý kiến của bạn nào hoặc có ý
kiến nào khác? Vì sao?

Em thích đoạn văn tả mặt trời mọc
của bạn Việt Phương. Vì em thấy đoạn
văn này có cách miêu tả dí dỏm, vui
tươi thông qua cách tả mặt trời mọc
như màn ảo thuật, được nhiều người
chờ đón, háo hức.

Nội dung: Bài đọc miêu tả buổi bình
minh đầy giản dị với những cảnh vật
thân quen tạo nên niềm vui, niềm hân
hoan cho nhân vật “tôi. Qua con mắt
của nhân vật “tôi” mặt trời hiện lên vô
cùng kỳ diệu và thơ mộng. Qua đó tác
giả muốn nhắc nhở chúng ta phải biết
yêu quý cảnh vật xung quanh.

Nêu cảm nhận của em về
cảnh mặt trời mọc trong
bài?
Luyện đọc

Thank you!
Chúc các em học tập tốt